Kaleler ve tabyalar: Tarihi Alan ziyaret haritası

Resmi çerçeve

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı, boğaz savunma yapılarını “Kaleler ve Tabyalar” başlığı altında toplar.

Liste hem erken Osmanlı kalelerini (Kilitbahir, Seddülbahir, Bigalı, Çamburnu) hem de 19. yüzyıl tabya hattını (Namazgâh, Ertuğrul, Hamidiye, Mecidiye, Kakavan vb.) kapsar.

İl Kültür “Kaleler” özeti: Fatih 1462–63’te Kilidülbahir ve Kale-i Sultaniye (Çimenlik) ile boğazın iki yakasını kilitledi. 1657–59’da Kumkale ve Seddülbahir (Valide Sultan / Frenk Ahmed Paşa anlatısı) giriş hattını tamamladı. 18. yüzyılda Çamburnu, Mecidiye, Naraburnu, Bigalı gibi tahkimatlar eklendi. Gelibolu Kalesi’nin Bizans–Osmanlı katmanları ayrı bir duraktır.

Güncel erişim: canakkaletarihialan.gov.tr ve canakkale.ktb.gov.tr.

Kaleler (özet)

• Kilitbahir Kalesi — 1462–63; Kilid-ül Bahir; Çimenlik ile karşılıklı hat

• Seddülbahir Kalesi — 1659; Hatice Turhan Sultan; Kumkale ile boğaz girişi

• Bigalı Kalesi — III. Selim / II. Mahmud; 1915’te silah tamirhanesi; restorasyon sonrası ziyaret

• Çamburnu Kalesi — III. Selim / II. Mahmud; savaşta seyyar hastane ve depo işlevi

Tabyalar (özet)

• Namazgâh Tabyası — boğazın en dar noktasında merkez tabya; 26 bonet

• Rumeli Mecidiye Tabyası ve Şehitliği — II. Abdülhamid dönemi; savaş bellek noktası

• Rumeli Hamidiye Tabyası — Kilitbahir güneyi, Gonca Tepe; resmi kaynakta ziyaret durumu değişebilir

• Anadolu Hamidiye Tabyası — Anadolu yakası; restore edilmiş müze/rekreasyon alanı

• Ertuğrul Tabyası — boğaz girişi savunma hattı

• Değirmenburnu Tabyası ve Çamburnu (Kakavan) Tabyası — resmi listede yer alan tahkimatlar

Nasıl planlanır?

Tek günde tüm listeyi bitirmek yerine iki–üç yapı seçin: örneğin Kilitbahir–Namazgâh veya Seddülbahir–Ertuğrul.

Anadolu yakasında Çimenlik + Anadolu Hamidiye ayrı bir yarım gün olabilir.

Saat, bilet ve geçici kapatma iddiası yapılmaz; levha ve resmi duyuru esastır.

Yol tarifi için Google Haritalar’da aç — Kaleler ve tabyalar (yeni sekmede açılır).